Author Archive

Wyłożenie wiedzy cz. 5

Tak nie traci się wrażenia całości, a przez tworzenie mniejszych części daje się zarazem dyspozycję. Przekonywamy się, czy uczniowie rozumieją wszystkie mitologiczne aluzje. Gdzie potrzeba, poprawiamy i słowa Horacego objaśniamy. Przy tłumaczeniu nie przerywamy uczniowi. Jeżeli tłumaczył źle, pytamy, w czym był błąd i dlaczego, i każemy poprawić. Dalej poprawiamy w ten sam sposób mniej
Category: Nauczanie

Wyłożenie wiedzy cz. 4

Systemem byłoby podporządkowanie bajki pod inne rodzaje poezji, ale o tym na tym stopniu umysłowego rozwoju uczniów mowy być nie może. Metoda czyli zastosowanie ta sama, co w pierwszej jednostce. Małym ćwiczeniem wyobraźni będzie, jeżeli każemy uczniom treść bajki nieco rozszerzyć przez zlokalizowanie jej i opis miejscowości, w której się akcja odbyła. Inny przykład. Czytamy
Category: Nauczanie

Wyłożenie wiedzy cz. 3

Przygotowawszy w ten sposób oczekiwanie, w części syntetycznej jako coś nowego dajemy przystępną definicję bajki mniej więcej w tych słowach: „bajka jest to opowieść, w której pisarz, zwany poetą, wykazuje zalety i wady ludzi, występujących pod postacią zwierząt; każda bajka zawiera jakąś prawdę, która jest najważniejszą jej częścią i zwykle wyrażona jest na końcu, jak
Category: Nauczanie

Wyłożenie wiedzy cz. 2

Następuje jako trzeci stopień zgłębienie bajki przez reprodukcję i tworzenie dyspozycji: 1. Główną osobą opowiadania jest czapla (używamy umyślnie wyrazu osoba i akcentujemy go, co wzbudza zaniepokojenie i oczekiwanie), opis jej stanu, 2. co czapla mówi do ryb?, 3. co ryby do niej mówią?, 4. opowiadanie kłamliwe czapli, 5. prośba ryb, 6. zdrada czapli, 7.
Category: Nauczanie

Wyłożenie wiedzy cz. 1

Przechodzimy do wyłożenia wiedzy. Dotąd książki były zamknięte, albo co lepsze, leżały schowane pod ławami. Każemy je teraz otworzyć. Czytamy bajkę sami. Jest to konieczne dlatego, że przez dobre czytanie ułatwia się zrozumienie, a nauczyciel chyba lepiej będzie czytał niż uczeń. Zresztą ta właśnie bajka jest pisana krótszymi i dłuższymi wierszami, która to rozmaitość dziecku
Category: Nauczanie

Stosowanie stopni formalnych cz. 2

Ponieważ to jest pierwsza bajka, której młodzież się uczy, chcielibyśmy wytłumaczyć znaczenie bajki. Prócz tego, ponieważ za kilka dni młodzież ma zrobić wypracowanie piśmienne, streszczenie tej bajki będzie stanowiło temat wypracowania. Przez to osiągnęliśmy tę korzyść, że mamy przebieg nauki na przód rozłożony. Zaczynamy lekcję od podania celu, przez co wywołujemy zainteresowanie. Mówimy: „w dzisiejszej
Category: Nauczanie

Stosowanie stopni formalnych cz. 1

Podam teraz dwa przykłady swobodnego użycia stopni formalnych, jeden dla niższego, drugi dla wyższego stopnia kształcenia. Wybieramy do tego celu umyślnie materiał nie najbardziej stosowny, na którym można by bez gwałtu wykazać ich użycie, ale pierwszy lepszy jaki praktyka szkolna tak często nastręcza. Wyobraźmy sobie, że uczymy na niższym stopniu średniego wykształcenia języka polskiego. Chcielibyśmy
Category: Nauczanie

Zrozumienie stopni formalnych cz. 3

Nauczyciel dobrze będzie uczył, jeżeli nauka jego będzie prowadzona przynajmniej w duchu stopni formalnych. Co do szczegółów zaś zostawilibyśmy mu pewną swobodę. Niechaj ich używa albo wszystkich albo częściowo, byleby to czynił bez gwałtu i naciągania, byleby sobie jasno mógł z tego zdać sprawę, dlaczego odstępuje od ustalonej normy, czyli innymi słowy byleby nie stopnie
Category: Nauczanie

Zrozumienie stopni formalnych cz. 2

Ucznia zdolnego, który sam daje sobie radę z trudnościami nauki, pomoc nauczyciela nie popsuje, ale uczeń mniej zdolny tej pomocy koniecznie potrzebuje. Tych mniej zdolnych uczniów, dla których nauka prowadzona na zasadzie stopni formalnych jest wielką podporą, nowoczesna szkoła liczy bardzo wielu. W dawniejszych czasach nauczyciel szkołę tylko prowadził, ale sam właściwie nie uczył. Uczniowie
Category: Nauczanie

Zrozumienie stopni formalnych cz. 1

Wypowiedziane w poprzednim wpisie wątpliwości nie zmierzają bynajmniej do tego, aby obniżyć wartość stopni formalnych. Są one formą uczenia uwzględniającą pracę umysłową ucznia przy nauce. Z tego powodu znajomość ich jest nieodzowną dla każdego nauczyciela, który chce dobrze uczyć. Niechaj więc uczący ma świadomość i zrozumienie stopni formalnych, ułatwi mu to wybór środków, których przy
Category: Nauczanie